De spoorrails zijn nog van ons, de treinen hebben we weggedaan. Jongens van de vrije markt mogen tegen bepaalde afspraken van onze rails gebruik maken. Maar we zagen wat over het hoofd. Sommige zaken zijn zo vanzelfsprekend dat we er niks over hebben vastgelegd.
Bijvoorbeeld, het kopen van een kaartje. Neem een inwoner van Groningen. Hij
wil morgen eind van de ochtend in Brussel zijn om er in het Europese
Parlement op te komen voor de belangen van het Noorden. Of om te
demonstreren tegen de veel te lage prijs voor zijn puike tarwe.
Hij bakt s\'avonds de gehaktballetjes voor op brood onderweg en het eerste wat hij doet morgenochtend, is koffie zetten voor in de thermosfles. Voorheen had je geen gehaktballetjes nodig omdat treinen een restauratierijtuig hadden waar uitstekende uitsmijters werden geserveerd. En koffie, maar toegegeven, die heeft nooit willen deugen in de trein.
De directeur van Thalys, de snelle rode trein van Amsterdam naar Parijs zei het nog niet zo lang geleden tegen journalisten in Brussel, bijeen voor een nieuwtje (nieuwe stoelen). Hij zei dat binnenkort in de Thalys \'echte koffie\' zal worden geschonken. Na tien jaar slootwater.
Maar die uitsmijter. We verzuimden vast te leggen dat de commerciële exploitant van treinen over onze eigen rails altijd eenvoudig maar goed eten aan de reizigers beschikbaar moet stellen. Daarom neemt de Groninger proviand mee. Ook een droog worstje voor terug. Hij fietst naar het station, stalt zijn fiets en gaat iets doen wat straks nieuwe generaties reizigers niet kunnen geloven dat het in 2009 nog kon. Hij gaat naar een automaat en haalt er een retourtje Brussel uit dat drie maanden geldig is. Drie maanden, want je weet nooit of het lang gaat duren daar in het Europese Parlement of in een Brusselse politiecel.
Snel een retourtje Brussel kopen kan nog, maar niet lang meer. Wat makkelijk is, wordt ons moeilijk gemaakt. De vertrouwde trein naar Brussel wordt opgeheven. Als tussen Amsterdam en Brussel ietsje sneller gereden gaat worden met nieuwe treinen, kun je geen kaartje meer voor Brussel kopen of Antwerpen. Dat wil zeggen, niet op het moment dat hij jou uitkomt. Je kunt niet meer vanavond besluiten om morgenochtend naar Brussel te gaan, dat had je eerder moeten bedenken.
Want voortaan moet je voor dat kippeneindje naar Brussel reserveren, je moet tevoren een stoel huren met een nummer. Wie thuis geen computer heeft en niet behendig is op het internet en bovendien niet over een creditcard beschikt moet drie dagen vrij nemen om voor het reisje een kaartje zien te bemachtigen. En denk niet, met zo\'n moeilijk kaartje op zak, dat je terug naar huis vanuit Brussel elke trein kunt nemen naar het noorden. Nee, alleen de trein waarin je een stoel hebt gereserveerd en die trein gaat pas morgenochtend.
Wat zeur ik, zo is het met vliegtuigen toch ook? Dat is wat de vrije jongens in het openbaar vervoer er van willen maken. Maar een trein is een nutsvoorziening en Brussel is gewoon zoiets als Doetinchem of Alkmaar om even naartoe te gaan om iemand te zien, om iets te kopen of terug te brengen. Je besluit en je gaat. Kan niet meer. Doetinchem nog wel, maar Brussel bereizen met de trein wordt schier ondoenlijk.
Maastricht boft dan nog. Even boemelen naar Luik en daar een gewone trein nemen met gewoon een kaartje. Maar de rest van Nederland gaat er last van krijgen dat we niet hebben afgesproken dat reizigers altijd, hup, de trein moeten kunnen pakken op het moment dat ze willen.
© Gelderlander 2012, op dit artikel rust copyright.
