In 1999 lanceerden filmmakers Elbert van Strien, Guido van Gennep en Djie-Han Thung het Manifest voor de Verbeelding. Het trio keerde zich tegen het tot norm verheven realisme, dat de productie van fantastische films in Nederland uitsloot. Dat het daarna tien jaar duurde voor het driemanschap met Zwart water een fantastische speelfilm kon maken, lijkt hun lezing te bevestigen.
De drie lieten zich intussen echter niet onbetuigd. Van Strien en Thung
maakten korte genrefilms, Van Gennep ontwikkelde zich tot een uitstekend
cameraman, zoals uit Oorlogswinter bleek.
Met een geanimeerde
titelsequentie van Thung en een sfeervolle fotografie van Van Gennep kan het
door Van Strien geregisseerde Zwart water bogen op een fraai uiterlijk, dat
goed aansluit bij diens klassieke stijlopvatting. De regisseur legt de
nadruk op de belevingswereld van een jong meisje, dat een ander perspectief
op haar omgeving heeft dan de volwassenen die haar omringen.

De negenjarige Lisa wordt geïntroduceerd in een Amsterdamse etagewoning,
waar haar ouders te horen krijgen dat oma in België al een maand dood en
begraven is.
Een erfenis voert het gezin naar een afgelegen
Belgische villa, die door Lisa's moeder lang geleden voorgoed werd verlaten
en verzwegen. De drie nemen er hun intrek, waarna de vondst van een oud
dagboek en een ontmoeting met een mysterieus meisje de kleine Lisa ertoe
brengen haar moeder met andere ogen te bekijken.
Zwart water bevat
een paar sterke schokmomenten, waarbij de spanningsopbouw en een van
onheilszwangere schaduwen doortrokken fotografie hun uitwerking niet missen.
Maar het is meer een psychologische thriller dan een horrorfilm, waarin een
verzwegen verleden het gezinsleven ernstig ontwricht.
Van Strien
en co-scenarioschrijver Paulo van Vliet sturen aan op een onthullende
finale, en slagen er daarbij in zich aan genreclichés uit thematisch
verwante buitenlandse films te onttrekken.
Zwart water kan zich
niet meten met The sixth sense of de beste Aziatische genrefilms van de
afgelopen tien jaar, maar markeert voor Nederlandse begrippen een flinke
stap voorwaarts. Van Strien zet veel hoger in dan de makers van de
eenduidige horrorfilms Dood eind en Sl8n8 vier jaar geleden. We mogen hopen
dat hij de kans krijgt zich na dit aardige debuut verder te ontwikkelen.
© Gelderlander 2012, op dit artikel rust copyright.
















