Stef Bos foto Deon DeBruyn/GPD
De Nederlandse singer-songwriter, woonachtig in België, was de eerste
buitenlander die het bronzen beeld in ontvangst mocht nemen. Nog vóórdat
zijn Afrikaanse album Kloofstraat verscheen. "Het vertelt iets over
mijn verhouding met een land dat steeds dieper onder mijn huid kruipt",
zegt Bos. Een groot deel van het jaar woont hij in Zuid-Afrika. Vorig jaar
trouwde hij er met beeldend kunstenares Varenka Paschke (34). "In mijn
hoofd is de afstand tussen Amsterdam en Kaapstad net zo klein als die tussen
Antwerpen en Groningen. Zodra ik in het vliegtuig stap, voel ik dat een deel
van mij naar huis gaat. Mijn vrouw voelt hetzelfde, maar dan als ze in
tegengestelde richting reist."
Zuid-Afrika, zegt Bos, is de wereld
in zakformaat. "De schoonheid van het landschap, de confronterende
armoede, het ultrakapitalisme, de avontuurlijke vrije geesten, een verkrampt
conservatisme. De indrukken wisselen elkaar voortdurend af als je door het
land trekt. Het is allemaal minder gemiddeld dan op ons continent. Minder
geregeld ook."
Het gebrek aan infrastructuur kenmerkt ook het theatercircuit. "Een stad
met de omvang van Stadskanaal heeft in Afrika geen vergelijkbaar theater. Na
een maand of twee, drie ben je wel uitgetoerd."
Een sleutelnummer op de nieuwe plaat is Tydbom. "Ontstaan op de N2 tussen
Gordonsbaai en Kaapstad, rijdend langs de krottenwijken en de luchthaven.
Nergens is het verschil tussen arm en rijk zo groot; het lijkt erop dat de
kloof alleen maar groter is geworden na de afschaffing van de apartheid. In
plaats van een degelijke sociaal-democratie op te zetten, was het ANC vooral
bezig met partijpolitiek en het tolereren van een graaicultuur."
Tydbom wordt door zijn volgers in Afrika enthousiast onthaald. "Als
buitenstaander zie ik dingen die de lokale bevolking niet meer opvallen. Ik
ben niet politiek geladen, heb als blanke Nederlander geen schuld aan alles
wat gebeurd is. Dat geeft een enorme vrijheid. Ook taalkundig voel ik me
niet gebonden. Ik heb grammaticaal mijn eigen gebiedje gecreëerd. Noem het
Nederafrikaans."
Bos begint op 20 april in Alphen aan de Rijn aan zijn nieuwe tournee. Samen
met Fernando Lameirinhas uit Portugal (wonend in Nederland), Louis Mhalanga
uit Zimbabwe (wonend in Zuid-Afrika) en Régis Gizavo uit Madagaskar (wonend
in Frankrijk) brengt hij een programma over culturele verschillen en
overeenkomsten. "In de enige taal die echt geen grenzen kent: muziek."
Stef Bos, Cape Connection. Te zien op: 27-04 Veenendaal (try-out),
29-04 Doetinchem, 06-05 Zutphen, 09-05 Arnhem, 18-05 Nijmegen.
Internet: www.stefbos.nl
© Gelderlander 2012, op dit artikel rust copyright.
