Gapend gat

Daar heb je het weer! Ik lees dat de jeugd tussen de 12 en 25 jaar gelukkig, blij en optimistisch is. En niet zo’n beetje ook. Het is onderzocht, dus waar. Nu ja, waar?! 40.000 jongeren tot 25 jaar slikken antidepressiva. Het aantal adhd’ers is niet te tellen. Tienduizenden kinderen zijn autistisch. En als je toevallig hoogbegaafd of een nieuwetijdskind bent, schijnt het leven ook al niet mee te vallen.

Het aantal jongeren dat lijdt aan overgewicht of aan stramme botten van het gamen laat zich onmogelijk becijferen. Er wordt te veel gerookt, geslikt en gedronken. Alle maatregelen die daar tegen worden genomen, halen zo goed als niks uit. De jeugdzorg kan het werk, naar eigen zeggen, niet aan. Conclusie: het is maar hoe je tegen de wereld aankijkt, welke indruk je van haar hebt. Onderzoek wijst ook uit dat de ouderen gelukkig en tevreden zijn. Maar waarom dan al dat geklaag over de pensioenen, de zorg, de hulpverlening, het wachten, de eenzaamheid?

Uit nog weer ander onderzoek blijkt dat wij Nederlanders zowat de gelukkigste mensen van deze wereld zijn, maar dat is blijkbaar alleen maar het geval als de enquêteur van het CBS aanbelt. Het kan natuurlijk ook zijn dat mijn indruk van de Nederlandse stand van zaken een verkeerde is.

Misschien laat ik mij er te veel door leiden en zelfs meeslepen. En mogelijk maak ik de fout te denken dat andere mensen ook vinden wat ik vind, terwijl die intussen iets heel anders vinden. Zou het mogelijk zijn dat het schelden, dreigen, haten en pesten op de sociale media uitingen zijn van een algemeen geluk dat we gezamenlijk delen?

Zoals het ook mogelijk is dat onze massale afkeer van de politiek, onze weerzin tegen de EU, onze angst voor elke vluchteling die erbij komt, ons keiharde oordeel dat iedere bestuurder en politicus een ladenlichter is, onze overtuiging dat in elke veelverdiener een oplichter schuilgaat en onze bewondering voor alle populistische windvanen groot is, in feite verborgen blijken van ons tomeloos optimisme en onze niet aflatende blijdschap zijn.

Ik blijf desondanks vinden dat tussen de indruk die ik van de algemene toestand heb en de resultaten van het wetenschappelijk onderzoek dat naar die toestand wordt gedaan, een enorm gat gaapt. Want het gelukkigste volk van de wereld maakt de ontegenzeggelijke indruk de mismoed aan het lijf te hebben. Maar ten overstaan van de enquêteurs van het CBS zwijgt het daar wijselijk over. Stellen zij de verkeerde vragen? Of geven wij de verkeerde antwoorden? Kijken de onderzoekers niet om zich heen? Of durven wij niet te zeggen waar het op staat? Zowel de onderzoekers als wij hanteren blijkbaar niet de juiste opvatting van geluk, noch bij de jeugd, noch bij de ouderen. Zodat ons aller stralend geluk niet veel meer dan zelfveroorzaakte misleiding is.

  1. Het vermorgen

    Het vermorgen

    Er zijn nog steeds dingen die mij naar de keel kunnen grijpen. Zoals de brief die de Amerikaanse schrijfster Amy Krouse Rosenthal naar de New York Times schreef. Daarin laat ze weten dat ze terminaal ziek is en dat haar man Jason na haar aanstaande dood een lieve en toegewijde vrouw nodig heeft. Amy is gelukkig geweest met haar Jason en haar drie kinderen. Jason heeft niet alleen het recht op voortgezet en blijvend geluk, maar ook de plicht naar dat geluk op zoek te gaan. 

Columns