Dinie Diks en haar kleindochter Kirsten.
Wat ik me als 81-jarige het beste herinner is de inval van de Duitsers op 10 mei 1940. Mijn oudste broer was in militaire dienst dus grote zorgen voor mijn ouders en ons, zijn broers en zussen over hoe dat af zou lopen! Maar hij heeft het overleefd en later ook nog veel in het verzet gedaan, wat voor ons ook weer angstig was.
Dan de bombardementen op ons dorp Gaanderen waarbij een klasgenootje van me omkwam, samen met zijn moeder en nog meer dorpsgenoten. Ook de nachten die we in de schuilkelder doorbrachten met zijn allen en ook de buren, want bij mijn ouders huis was een kalkkelder en ’t was er volgens zeggen erg veilig.
Ook herinner ik me nog het gedoe van bonnen voor het eten maar ook voor
kleding en hoe die bonnen dan onderling geruild en verkocht werden, want dat
vond ik als kind heel raar, waarom weet ik niet meer. Dan mijn broers die
naar Duitsland moesten om te werken en die ’t daar niet best hadden en daar
na de bevrijding weer van terug kwamen, ziek, ondervoed en onder de schurft.
Ook de eenmansgaten langs de straten ben ik nog niet vergeten, want als het
heel spannend werd door vliegtuigen dan sprong je er graag in, maar zie er
maar eens uit te komen. Je moest dan wachten tot iemand je eruit trok. Ook
het ’s avonds na 20.00 uur niet meer naar buiten mogen en alles pikdonker
was, want zelfs de ramen van de huizen waren allemaal met zwart papier
dichtgeplakt. Bij ons waren de ruiten er al een aantal keer uitgegaan en
uiteindelijk zijn we aan triplex platen gekomen. Ook door het ruilen van
bonnen. Deze platen deden we er dan ’s avonds voor en zo waren we beter af
dan met dat zwarte papier.
Dit is ’n kleine greep uit mijn herinneringen want er is heel veel narigheid en verdriet geweest, maar toen kwam de bevrijding met allerhande feestjes en vieringen en als je dan inmiddels 18 bent zoals ik toen, is dat natuurlijk geweldig. Maar er is toch wel heel veel narigheid en verdriet wat ik nog niet vergeten ben ten gevolge van de Tweede Wereldoorlog.
© Gelderlander 2012, op dit artikel rust copyright.
