De Köpkesmert van 1986. De eeuwenoude traditie waarbij worsten en een halve varkenskop per opbod worden verkocht, bestaat ook nu nog. Wie biedt zondag in Maashees het meest voor de varkenskop?foto Ed van Alem
17 jan 2008, 03:22 - MAASHEES - Als er jaren geleden in Maashees geen dominante boerin was geweest die haar man achter de vodden had gezeten, dan had de Köpkesmert in Maashees misschien wel nooit bestaan.
In Maashees wordt zondag de jaarlijkse varkenskoppenverkoop gehouden. Een eeuwenoude traditie waarbij worsten en een halve varkenskop per opbod worden verkocht. Hendriks moet ervoor zorgen dat het publiek de weg weet te vinden naar het veilinghuis (Plein 27 in Maashees) en gebruikt daarvoor dit jaar een verhaal dat ze na een korte speurtocht op internet tegenkwam.
"Ieder jaar promoten we de Köpkesmert, maar telkens met hetzelfde verhaal over Sint Anthonius, de beschermheilige die de woestijn in trok, als een kluizenaar leefde en door demonen werd bewaakt."
De heilige ook die in de middeleeuwen door boeren werd aangeroepen bij ziekte van vee. Op afbeeldingen wordt hij vaak vergezeld van een varken.
Het gilde van Maashees draagt de naam van Anthonius. De Köpkesmert is ontstaan vanuit het middeleeuws gebruik elk jaar op 17 januari – de feestdag van Sint Anthonius Abt – de financiën van de gilden te verrekenen. "Iedereen kent die achtergronden nu wel. We wilden een keer op een andere manier bezoekers trekken", zegt Hendriks.
Dat andere verhaal is Van een boer die zijn koe aan Sint-Antonius verkocht. "Een verhaal dat je in één keer uitleest."
In het kort: een domme boer wordt door zijn dominante vrouw erop uit gestuurd op de markt een koe te verkopen. Onderweg komt hij langs een kerkje, waar een beeld van Sint Anthonius staat. De domme boer probeert zijn koe aan het beeld te verkopen. Omdat er geen reactie komt, slaat hij het beeld met een stok waarna dat begint te waggelen. Een door de koster verstopte zak geld valt op de grond, waarna de boer aanneemt dat de deal geslaagd is. De koe laat hij achter, het vele geld neemt hij mee. De koster mag de koe houden. Het dier blijkt veel melk te geven en maakt van de koster een welgesteld man. Conclusie: iedereen gelukkig dankzij Sint Anthonius.
Het verhaal is geschreven door An Kesseler-Van der Klauw en staat in De feesten van het jaar, een verhalenboek over allerlei feesten in verschillende seizoenen. De verhalen stammen uit legenden en sagen of zijn via overlevering doorgegeven.
Marian Hendriks verwacht zondag rond de honderd bezoekers. De opbrengst van de veiling gaat naar de kerk.
- Köpkesmert, zondag vanaf 13.00 uur, Gemeenschapshuis Plein 27, Maashees. Het verhaal is te vinden via www.beleven.org /verhaal. Tik in: boer en Antonius.
© Gelderlander 2012, op dit artikel rust copyright.
