Volledig scherm
In totaal krijgen Gelderse gemeenten 72 miljoen euro minder dan dat ze nu krijgen, zo becijferde de Arnhemse oud-wethouder Martijn Leisink, die vindt dat de nieuwe verdeling niet deugt. © ANP

Rijk verdeelt wmo-gelden anders: Gelderse gemeenten krijgen miljoenen minder

Een miljoenenstrop dreigt voor veel Gelderse gemeenten. Het Rijk heeft een nieuwe verdeling van gelden voor beschermd wonen, maatschappelijke opvang en wmo opgesteld, waardoor veel Gelderse gemeenten vanaf 2021 fors minder budget voor deze taken krijgen.

Vooral gemeenten als Apeldoorn, Arnhem, Nijmegen, en Doetinchem worden hard geraakt door de nieuwe verdeelsleutel. In totaal krijgen Gelderse gemeenten 72 miljoen euro minder dan dat ze nu krijgen, zo becijferde de Arnhemse oud-wethouder Martijn Leisink, die vindt dat de nieuwe verdeling niet deugt.

De ‘objectieve’ manier die het Rijk in het nieuwe model aanhoudt, is gebaseerd op de demografische gegevens van een gemeente. Het aantal inwoners, het gemiddelde inkomen, dat soort zaken. Het Rijk hanteert deze methode, simpelweg om te voorkomen dat ze zelf kunnen sturen hoe veel geld ze krijgen. Immers, meer instellingen zou betekenen dat een gemeente meer geld krijgt. En zo moet het niet werken, vindt het Rijk.

Veluwe

Maar bij beschermd wonen, dat qua budget het hardst geraakt wordt, is deze manier van berekenen principieel onjuist, vindt Leisink. ,,Het hebben van een instelling binnen de gemeentegrenzen, trekt automatisch mensen aan die dat nodig hebben. Dus de demografische gegevens van een gemeente zeggen niks.”

Het nieuwe verdeelmodel werkt juist het tegenovergestelde in de hand, denkt de oud-wethouder. ,,Kijk, op de Veluwe zitten relatief veel instellingen voor beschermd wonen, als je het vergelijkt met Amsterdam. Begrijpelijk ook, want die mensen moeten niet te veel buren hebben. Nu wordt het juist lucratief om zo min mogelijk instellingen binnen de gemeentegrenzen te hebben. Hoe meer mensen in een gemeente je geld kosten, en je kunt overhevelen naar een andere gemeente met een instelling, hoe meer het je oplevert.”

Leisink roept de provincie Gelderland op samen met de gemeenten een lobby te beginnen bij het Rijk. ,,Er zijn allerlei manieren om het geld op een betere manier te verdelen dan dit.”

Rot geschrokken

SP-fractievoorzitter Gerrie Elfrink in Arnhem heeft de kwestie vrijdag aangekaart bij het college in de Gelderse hoofdstad. ,,We zijn ons rot geschrokken”, zegt Elfrink. ,,Grofweg alles buiten de Randstad krijgt klappen. Op zich is er best iets voor te zeggen om voor een andere verdeling te kiezen, maar deze verdeling miskent eigenlijk dat je een bijzondere bevolkingssamenstelling hebt. Steden als Arnhem en Apeldoorn hebben wat meer van deze instellingen dan de grote steden in de Randstad. En daar wordt geen rekening mee gehouden in dit model.”

De SP-voorman heeft burgemeester en wethouders om opheldering gevraagd over de begroting voor dit jaar. De maatregel was namelijk al een paar jaar geleden aangekondigd, alleen de financiële gevolgen waren tot afgelopen week niet duidelijk. Daarom had Arnhem in eerdere begrotingen rekening gehouden met een tegenvaller. ,,In 2017 is er 2 miljoen euro apart gezet, maar het gekke is dat dat bedrag in de huidige begroting niet meer terug te vinden is. Hoe kan dat?”

Indien nodig, ziet Elfrink net als Leisink een rol weggelegd voor de provincie. ,,We zullen wakker moeten worden in Oost-Nederland. Zwaar druk uit moeten oefenen op Den Haag, want anders gaat dit zo ingevoerd worden.” De SP’er vindt dat als deze verdeling zo doorgaat, de provincie maar bij moet springen. ,,Er wordt natuurlijk ook naar de NUON-gelden van de provincie gekeken. Je kunt niet de zorg in Gelderland laten verzuipen, met een paar miljard op de bank.”

De Gelderlander gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement. Reacties van mensen die de nickname anonymous, anoniem of een variant daarop voeren, worden niet geplaatst.

In samenwerking met indebuurt Arnhem

Arnhem e.o.