Volledig scherm
Bij een crashtest wordt gekeken hoe veilig een auto is voor de inzittenden en omgeving. © Niek Schenk

Advies CPB: wie een veilige auto koopt, betaalt minder

Hef een lagere aanschafbelasting (bpm) op veiligere auto's en een hogere taks op gevaarlijke wagens, adviseren de rekenmeesters van het Centraal Planbureau vandaag. 

Quote

Er zijn nog steeds grote verschil­len tussen voertuigen in de mate waarin ze bescher­ming bieden bij een botsing

Advies Centraal Planbureau

Zo'n maatregel zou de maatschappij volgens de onderzoekers van het CPB grote voordelen opleveren: niet alleen minder verkeersslachtoffers, maar ook een flinke besparing.

Auto’s worden steeds veiliger, zowel voor de inzittenden als voor de omgeving. Denk aan toepassingen als airbags, stabiliteitscontrole en kreukelzones. Toch zijn er nog steeds grote verschillen tussen voertuigen in de mate waarin ze bescherming bieden bij een botsing of een ongeval kunnen voorkomen.

Fiscaal stimuleren

Tijd om daar verandering in te brengen en de veiligheid van voertuigen fiscaal te stimuleren, meldt het CPB in een nieuw beleidsadvies. Door te gaan werken met verschillende belastingtarieven, kan de maatregel 'budgetneutraal' blijven, wat inhoudt dat de ingreep de overheid per saldo niets kost of oplevert.

Het gaat overigens niet om een nieuwe belasting, maar om een bestaande taks waarbij de hoogte afhankelijk wordt gemaakt van de veiligheid die is ingebouwd in de auto. Verzekeraars doen al vergelijkbare experimenten met lagere tarieven voor klanten die bepaalde veiligheidssystemen in hun voertuig hebben, zoals een automatisch remsysteem.    

Verkeersveiligheid is een belangrijk maatschappelijk thema. In 2016 vielen 629 verkeersdoden en raakten 21.400 personen ernstig gewond in het verkeer. De maatschappelijke kosten die verkeersongevallen met zich meebrengen, bedragen jaarlijks 14 miljard euro. Omgerekend per kilometer die afgelegd wordt met een voertuig, gaat nu 4 cent naar verkeersveiligheid.

Maatschappelijke kosten dalen

Quote

We zijn met de fiscale stimule­ring van 'groene' auto's de veiligheid vergeten in Nederland

Peter van der Knaap (SWOV)

Onderzoeker Joep Tijm van het CPB: ,,Bij het terugbrengen van emissies, wat we al fiscaal stimuleren via de aanschafbelasting, zie je dat de maatschappelijke kosten dalen. Dat moet ook kunnen bij voertuigveiligheid." Hij ziet ook differentiëren met een andere belasting, zoals de motorrijtuigenbelasting, als optie. ,,Maar dat helpt niet bij de aanschaf van een auto." 

Directeur Peter van der Knaap van Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV), een belangrijk onderzoeksbureau naar verkeersveiligheid, is heel blij met het advies. ,,Ik heb al eens gewaarschuwd dat we met de fiscale stimulering van 'groene' auto's de veiligheid zijn vergeten in Nederland. Het is zonde als je de technologische vooruitgang niet benut en promoot." 

Volgens Van der Knaap is het wel belangrijk dat niet alleen de auto's safer worden, maar dat de overheid ook blijft investeren in veilige wegen, tunnels en bruggen en in handhaving.

Momenteel is het fiscale regime dat het kabinet hanteert voor wagens, vastgelegd in de Autobrief II. Die loopt tot en met 2020.