Volledig scherm
De recherche doet sporenonderzoek in Nijmegen. Inzet: Festim Lato © Paul Rapp

Albanese politicus Festin Lato dood gevonden in Nederland

updateDe in Nederland gevestigde Albanese politicus Festin Lato is dit weekend dood aangetroffen. Hij was president van de niet erkende republiek Chameria, een regio op de grens van Albanië en Griekenland die al jaren streeft naar onafhankelijkheid. Twee goede bekenden van Lato bevestigen zijn dood. 

Lato (43) had al geruime tijd een leger schuldeisers achter zich aan. Hij werd op 24 april van dit jaar persoonlijk failliet verklaard door de rechtbank in Zutphen. Of dat de reden was voor de moord is nog onduidelijk. De politie heeft de identiteit van het slachtoffer nog niet bekendgemaakt en benadrukt dat familie of nabestaanden nog niet zijn ingelicht. Het onderzoek op de plaats delict duurt voort. Albanese media melden dat het daadwerkelijk om Lato gaat. 

Ook een goede bekende van Lato, een Albanees die zich ook inzette voor de toekomst van Chameria, stelt dat zijn vriend is overleden. Hij zegt recent nog in Afferden geweest te zijn. Volgens hem was er toen hij vertrok geen reden om aan te nemen dat er iets zou gebeuren. ,,Alles was goed.”  

Oliehandelaar Lato verbleef de afgelopen jaren in een afgelegen huis in Afferden, in de regio Maas en Waal tussen Nijmegen en Venray.  Buiten op het terrein, zo meldt Omroep Gelderland, wapperen de vlag van Nederland, de Verenigde Staten en Chameria, een regio op de grens van het zuiden van Albanië en Griekenland die streeft naar onafhankelijkheid. Lato had zichzelf uitgeroepen tot president van deze regio. Lato, die volgens de Albanese krant Tirana Post al zo'n 25 jaar in Nederland woonde, had in de omgeving waar hij woonde schulden bij bedrijven en particulieren. Het zou gaan om miljoenen euro's. 

Lees verder onder de kaart

Volledig scherm
De regio Chameria © ADR

Voetbalteam

In zijn hoedanigheid van zelfverklaard president van de de regio Chameria had Lato regelmatig publieke optredens bij het Europees Parlement in Brussel en leidde hij demonstraties die vooral draaiden om de onafhankelijkheid van de het republiekje dat overigens door geen enkel land wordt herkend. Lato was behalve de hoogste functionaris van Chameria ook nog coach van het voetbalteam van Chameria.

Zijn dood wordt ook gemeld door media in Albanië. Volgens de Albanese website Gazeta Telegraf , kwam Lato om het leven nadat hij een telefoontje zou hebben gehad van vooralsnog onbekende niet-Albanezen die hem mogelijk in Nijmegen in een hinderlaag lokten. Zijn zus zou inmiddels hebben bevestigd dat haar broer om het leven is gekomen. 

Angelo Aliu, die zichzelf heeft uitgeroepen tot premier van de republiek Chameria, heeft op Facebook geschokt gereageerd op de dood van Lato. Hij noemt het overlijden van zijn politieke collega ‘een politiek gemotiveerde moord op een held van Chameria’.  

‘Vlotte babbel’

De Nederlandse diplomaat Jeroen Zandberg van de UNPO  - een in Den Haag gevestigde organisatie van niet-vertegenwoordigde naties, regio's  en volkeren -  vertelt dat Lato zich bezighield met schimmige zaakjes. Hij adviseerde Lato over zijn politieke strijd en is net als premier Aliu geschokt. ,,Het was een charmante man met een vlotte babbel. Er zaten altijd wel schuldeisers achter hem aan. Ik kreeg ook weleens berichten van mensen die zeiden dat hij een oplichter was.’’ Zandberg was een van de laatste mensen die Lato zag, een week geleden. Hij heeft vanmiddag bij de politie een getuigenverklaring afgelegd.

De Cham is een Albanees sprekend volk dat grotendeels in het zuiden van Albanië woont. Het bestaat uit enkele tienduizenden mensen. In het verleden woonden ze in een gebied dat in 1913 bij Griekenland werd gevoegd. In de jaren daarna trokken de Cham langzaam maar zeker naar Albanië. Volgens hen was er sprake van een zuivering van het gebied. De laatste Cham werden na de Tweede Wereldoorlog het land uitgezet. De Grieken stelden dat ze gecollaboreerd hadden met de Italiaanse en Duitse bezetters. Bij de operatie verloren de Cham ook hun bezittingen in de regio. De meeste Cham wonen nu in het zuiden van Albanië.

In de diplomatieke betrekkingen tussen Griekenland en Albanië zijn de Cham een terugkerend thema. Vraagstukken zijn onder meer of ze recht hebben op compensatie en of ze in de toekomst aanspraak kunnen maken op een Grieks paspoort. (m.m.v. Tom Tates, Thijs Kettenis, Annemieke van Dongen en Sander van Mersbergen ).

Volledig scherm
© Paul Rapp
Volledig scherm
© Paul Rapp
Volledig scherm
© Paul Rapp
  1. WNF wil actie na Amazone-drama: doe foute soja in de ban

    WNF wil actie na Amazone-dra­ma: doe foute soja in de ban

    De Nederlandse regering en het bedrijfsleven moeten een vuist maken tegen Brazilië. Het platbranden van grote delen van het Amazonewoud en de aantijgingen van president Bolsonaro vragen om een felle reactie, desnoods met een boycot op foute soja of een rem op bedrijfsactiviteiten in het Amazonegebied. Dat stelt Kirsten Schuijt van de Nederlandse tak van het Wereld Natuur Fonds (WNF). Ingenieursbedrijf Arcadis lijkt gevoelig voor het pleidooi.