Volledig scherm
Boerin Agnes van de Ven verdient door ingestorte melkprijs maandelijks 5.000 euro minder. © André Weima

Boerin Agnes: Nieuwe kleren kopen zit er nu echt niet in

Nederlandse boeren sluiten zich aan bij het protest van hun buitenlandse collega's. De kaaspakhuizen liggen tjokvol, de boterberg groeit en varkens kosten meer dan ze opleveren. Agrariërs vinden dat de overheid moet ingrijpen om te voorkomen dat hun bedrijven op de fles gaan.

Op de boerderij van Agnes van de Ven, bekend van het televisieprogramma Boer zoekt Vrouw, is het een drukte van belang. Er wordt getimmerd aan de koeienstal en gesleuteld aan de melkrobot. Over een maand moet de nieuwe stal af zijn. Vanaf dan heeft ze plek voor 160 melkkoeien in plaats van 100.

Maar de boerin uit het Drentse Gasselternijveen betwijfelt nu of de stal ooit vol komt. En of ze haar investering van meer dan 1 miljoen euro ooit zal terugverdienen. Sinds het Europese melkquotum in april is afgeschaft, mogen boeren zoveel melk produceren als ze willen. En dat doen ze ook: boeren in heel Europa hebben, net als Agnes, extra koeien aangeschaft.

Zuivel

Quote

Nieuwe kleren kopen zit er nu echt niet in

Agnes van de Ven

In Nederland groeit het aantal melkkoeien elke maand met 1 procent. Als gevolg daarvan is de melkprijs ingestort. De vraag naar zuivel is namelijk niet meegegroeid met de productie. Rusland boycot Europese zuivel en de verwachte toenemende vraag uit China blijft vooralsnog uit.

Milieuregels
Bij een melkprijs die 30 procent lager ligt dan een jaar geleden, krijgt Agnes maandelijks 5.000 euro minder binnen, rekent ze voor. ,,Nieuwe kleren kopen zit er nu echt niet in.'' Daar komt bij dat de overheid strengere milieuregels heeft aangekondigd vanwege de mest die al die extra koeien produceren. ,,Die fosfaatrechten gaan me een hoop geld kosten,'' verzucht Agnes. Ze vreest voor de toekomst. ,,Slapeloze nachten heb ik ervan.''

Demonstratie
Land- en tuinbouworganisatie LTO roept zijn achterban op om 7 september te demonstreren bij het Europese landbouwberaad in Brussel. Begin deze week protesteerden Britse boeren door koeien los te laten in een supermarkt. In Frankrijk ontaardde het boerenprotest in veldslagen waarbij snelwegen werden geblokkeerd en buitenlandse vrachtwagens geplunderd.

Boeren in heel Europa eisen maatregelen om hun financiële situatie te verlichten. Het gemiddelde inkomen van een Nederlandse boer daalde vorig jaar met 15 procent.

Zo willen ze dat de agrarische sector zelf producten uit de markt kan halen als de prijs wordt gedrukt door overaanbod, zoals nu het geval is bij melk. De pakhuizen liggen momenteel vol met boter, kaas en melkpoeder. De EU heeft sinds maart al 13 miljoen euro aan subsidie uitgekeerd aan zuivelbedrijven om die producten op te slaan. Maar dat gaat de agrariërs niet ver genoeg: de opslag is tijdelijk. Als die zuivelproducten later op de markt komen, drukken ze alsnog de prijs. LTO-voorman Albert Jan Maat stelt dat voedsel produceren wat anders is dan auto's. ,,Als er teveel auto's worden gemaakt, kun je de fabriek stilzetten. Een koe blijft melk geven en varkens blijven groeien.''

Als de prijzen dalen, voeren boeren die dat kunnen hun productie juist op, zegt Hennie de Zwaan van de Nederlandse Melkveehouders Vakbond (NMV). ,,Als je toch al hebt geïnvesteerd in een nieuwe stal, is al het geld dat binnenkomt meegenomen.''

De agrarische belangenorganisaties stellen dat veel boeren met betalingsproblemen kampen. De NMV vreest dat vooral bedrijven van jonge, ambitieuze boeren het loodje zullen leggen.

Krediet
Rabobank en ABN AMRO bevestigen dat het aantal boeren dat zijn rekeningen niet kan betalen stijgt. Maar van een naderende faillissementsgolf is beslist geen sprake, stellen ze. Volgens Rabobank kan minder dan één op de tien melkveehouders niet aan zijn betalingsverplichtingen voldoen, maar helpen extra krediet of het opschorten van aflossingen. Overheidsingrijpen zou niet nodig zijn.