‘Samen herdenken nu misschien wel belangrijker dan ooit’: dit zeggen de burgemeesters van Mill tot Gennep

SINT ANTHONIS / BOXMEER / GENNEP - De Nederlandse doden van oorlogen en vredesmissies worden dit jaar thuis herdacht. Of het nu de Hoofdwagt in Grave is, het oorlogsmonument van Mill of bij De zon van onze hoop in Sint Anthonis: op plekken waar normaal op 4 mei honderden toeschouwers aanwezig zijn, wordt het vanavond nog stiller dan anders.

De burgemeesters van Gennep, Boxmeer, Cuijk, Sint Anthonis, Mill en Sint Hubert en Grave zijn er wel. Verspreid over de dag.

Dit zijn de woorden die ze met de inwoners willen delen.

Onaangekondigd

De zon van onze hoop in Sint Anthonis, monument voor herdenkingen.
Volledig scherm
De zon van onze hoop in Sint Anthonis, monument voor herdenkingen. © Ed van Alem

Op een onaangekondigd moment zal burgemeester Willibrord van Beek monumenten in Milsbeek en Gennep bezoeken. Hoe laat hij dat doet, wordt niet bekend gemaakt.

Gennep wil voorkomen dat een officieel moment bezoekers aantrekt, die zich vervolgens niet aan de overheidsmaatregelen tegen het coronavirus kunnen houden omdat het te druk is. En je kunt die mensen dan moeilijk gaan bekeuren, is de gedachte. Wel zijn er BOA's in de buurt, opsporingsambtenaren die kunnen optreden als dat nodig is. Niet zichtbaar, trouwens.

Willibrord van Beek houdt geen toespraak, maar deelt wel een verklaring.

,,Het is een bijzondere tijd, waarin wij ervaren hoe het is om minder van onze vrijheid te kunnen genieten. Velen hebben tijdens de Tweede Wereldoorlog de vrijheid, waarvoor gevochten werd, niet meer mogen ervaren. Vanavond sta ik stil bij deze slachtoffers en herdenken we hen met zijn allen vanuit ons eigen huis.’’

‘Moeilijke periode’

Quote

Misschien groeit nu ons mededogen met mensen in de wereld, die deze ellende nog steeds ervaren

Burgemeester Karel van Soest van Boxmeer stelde een deel van zijn toespraak ter beschikking aan De Gelderlander voor een Dodenherdenking thuis. De hele toespraak is vandaag te beluisteren via de boxmeer.nl/dodenherdenking. Daar is ook een gesproken column van schrijver en Gelderlander-columnist Geurt Franzen te zien.

,,Er zijn nu veel mensen die vergelijkingen maken met de oorlogsjaren, maar het overheerst worden door een vijand die terreur uitoefent, is natuurlijk nog vele malen verschrikkelijker dan een virus waar we moeilijk vat op krijgen’’, zegt Karel van Soest.

,,We ervaren hoe moeilijk deze periode voor ons is, hoe erg moet oorlog dan zijn? Met vervolging en vernietiging vanwege cultuur, afkomst of seksuele voorkeur. De honger, de tewerkstellingen, de onderdrukking. Misschien groeit nu ons mededogen met mensen in de wereld, die deze ellende nog steeds ervaren en elders gaan zoeken naar vrede en vrijheid.’’

Prinses Mabel

Quote

Een duidelijk antwoord waar ik volledig achter sta

Burgemeester Lex Roolvink legt met zijn vrouw bloemstukken bij de plaquette op het Torenplein, bij de voormalige Joodse synagoge en bij het historisch stadhuis. Zijn toespraak komt in de loop van de dag online, op grave.nl.

Roolvink heeft zich laten inspireren door een verhaal van Prinses Mabel, dat ze schreef op verzoek van de Stichting 4 en 5 mei. En hoopt ook dat iedereen het leest. Prinses Mabel geeft antwoord op de vraag of het na 75 jaar nog nodig is om te gedenken en te vieren.

,,Een duidelijk antwoord waar ik volledig achter sta’’, zegt Roolvink. ,,Het is ook om die reden dat het gemeentebestuur besloten heeft om de dodenherdenking in Grave hoe dan ook door te laten gaan.’’

Herdenken met films

Cuijk herdenkt dit jaar met twee films: één komt vandaag online, de andere op 10 mei. Die gaat over de Duitse inval op 10 mei 1940. De films zijn door het comité Herdenking en Bezinning samen met Wijk TV De Valuwe worden gemaakt. 

Vanaf de kerktoren van de Martinuskerk zal een trompettist om om 19:58 uur en 30 seconden het taptoe-signaal meespelen, zoals dat vanavond op meerdere plekken gebeurt.

De toespraak van burgemeester Wim Hillenaar is dit jaar onderdeel van de eerste herdenkingsfilm, die dus later vandaag te zien is via Wijk TV De Valuwe en Omroep Land van Cuijk.

,,We zijn vrij. We zijn niet in oorlog. En toch is er een crisis, hebben we verdriet en zorgen, zijn we soms bang. Bang voor ons eigen lot, maar zeker ook voor dat van onze dierbaren. We zijn vrij, maar we hebben ons de afgelopen 75 jaar nog nooit zó beknot gevoeld in onze vrijheid. We zijn vrij, en toch voeren we strijd tegen een vijand die ons dagelijks leven beheerst.’’

De herdenking in Mill is dit jaar anders dan anders. Een beeld zoals dit, in 2015, is vandaag niet te zien.
Volledig scherm
De herdenking in Mill is dit jaar anders dan anders. Een beeld zoals dit, in 2015, is vandaag niet te zien. © Ed van Alem

Sint Anthonis: alle dorpen

Het Lancastermonument in Westerbeek, bij de herdenking vorig jaar.
Volledig scherm
Het Lancastermonument in Westerbeek, bij de herdenking vorig jaar. © Gemeente Sint-Anthonis

Een speciale herdenkingsbijeenkomst in Westerbeek vervalt. Burgemeester Marcel Fränzel van Sint Anthonis legt wel een krans bij het Lancastermonument. Namens het Ministerie van Defensie is adjudant Tonnis aanwezig, die ook een krans legt.

De dorpsvereniging Samen 1 Westerbeek legt vervolgens in het bijzijn van de burgemeester bloemen op de oorlogsgraven op het kerkhof in Westerbeek.

Fränzel bezoekt vandaag trouwens monumenten in alle dorpen van de gemeente Sint Anthonis. Toespraken houdt hij niet.

‘Belangrijker dan ooit’

Quote

Onwerke­lijk, frustre­rend of misschien wel beangsti­gend

Hoe ‘onwerkelijk, frustrerend of misschien wel beangstigend’ de coronacrisis voor sommigen is, de situatie van nu is onvergelijkbaar met de Tweede Wereldoorlog, zal burgemeester Antoine Walraven van Mill en Sint Hubert in zijn toespraak zeggen.

Hoewel de herdenking aan de Acaciahof in Mill niet doorgaat en samenkomen onmogelijk is, is samen herdenken misschien wel belangrijker dan ooit, zegt Walraven. Zijn toespraak wordt vanavond om 20.00 uur uitgezonden door de Lokale Omroep Mill

,,Nu we meer thuis moeten blijven en op elkaar aangewezen zijn, laten juist deze dagen van herdenken en vieren onze verbondenheid met elkaar en met de generaties vóór ons zien. En we beseffen ons eens te meer wat ons allergrootste bezit is: vrijheid.’’

Maasland