Volledig scherm
Premier Mark Rutte in gesprek met de Franse president Emmanuel Macron tijdens de EU-top in Brussel. © Getty Images

EU-leiders uiteen zonder besluit over toetreding

De staatshoofden en regeringsleiders van de Europese Unie zijn in de nacht van donderdag op vrijdag uiteengegaan zonder overeenstemming over de opening van toetredingsonderhandelingen met Noord-Macedonië en Albanië. De EU-regeringsleiders kwamen na een avondvullende discussie van zes uur niet tot conclusies. Dat lukte de ministers van Buitenlandse Zaken eerdere deze week ook al niet.

De Finse premier Antti Rinne, die momenteel de Europese ministerraad leidt, hoopt dat er vrijdag alsnog een akkoord uit de bus valt. Maar premier Mark Rutte gaat ervan uit dat het dossier naar een volgende top wordt doorgeschoven.

Alle pogingen om een gemeenschappelijke tekst over Noord-Macedonië en Albanië op papier te zetten, eindigden zonder resultaat. ,,We hebben geen conclusie bereikt vandaag, maar morgen gaat de discussie verder. Ik hoop dat het mogelijk is om dan een akkoord te bereiken’’, zei Rinne.

De Europese Commissie ijvert al een tijd voor de opening van toetredingsonderhandelingen met Noord-Macedonië en Albanië. Het leeuwendeel van de lidstaten en de Europese Commissie vinden dat de twee Balkanlanden perspectief moeten krijgen op EU-lidmaatschap, maar de Franse president Emmanuel Macron wil geen nieuwe kandidaten zolang het toetredingsproces niet wordt hervormd. Nederland vindt dat de twee landen er nog niet klaar voor zijn. Ook Denemarken steunt Macron. Onder meer Duitsland ziet grote risico’s in het nieuwe uitstel, en stelt dat vanwege eerdere beloften de EU zijn geloofwaardigheid verliest.

‘Nee’ voor Albanië

Voor Albanië geldt ,,een duidelijk nee, onmogelijk, uitgesloten’’, aldus Rutte. ,,Noord-Macedonië staat er een stuk beter voor, maar daar is ook nog heel veel huiswerk. En bij veel landen leeft de gedachte dat je die twee landen gekoppeld moet houden.’’ Er is in het verleden wel een Europees perspectief gegeven aan de Balkanlanden en er is ook een ,,geopolitiek argument’’, zei de premier. Over een ander toetredingssysteem is volgens hem lang gesproken. Hij wil dat in het begin veel meer aandacht zou moeten worden besteed aan de rechtsstaat en scheiding der machten. 

Wel eens over Turkije

De Europese leiders werden het wel eens over Turkije en zijn offensief in het noorden van Syrië. Ze ,,nemen nota’’ van de Amerikaans-Turkse aankondiging over een pauze in de militaire operaties, maar roepen Ankara opnieuw op de militaire actie te stoppen en de troepen terug te trekken.

Maandag al veroordeelden de buitenlandministers de inval in Syrië en besloten ze de uitreiking van nieuwe wapenexportlicenties te stoppen. Er komt ook een juridisch kader voor sancties tegen Turkije omwille van illegale booractiviteiten nabij Cyprus.