Volledig scherm
Boeken in het Twents, dat een dialect is van het Nedersaksisch. © Carlo ter Ellen

Nedersaksisch officieel erkende taal: 'Nu ook de knip trekken'

'Een prachtig moment en een mooie dag voor de Nedersaksische taal'. Voormalig streektaalconsulent Bert Groothengel uit Borne is heel blij met de officiële erkenning van zijn streektaal. Maar, zo stelt hij, 'dit is het nog net niet'. 

Volledig scherm
Bert Groothengel

Hoe blij Groothengel ook is, hij staat ook nog niet te dansen op de tafel.  Want de finale stap wordt ook nu nog niet gezet. ,,Onze streektaal krijgt eindelijk wel de status van een landstaal, zoals het Fries en Nederlands. Maar over substantieel meer geld om daar dan ook mee aan te slag te kunnen,  zie ik niet heel concreet iets in het convenant. Zoals Friesland wel miljoenen krijgt. Dus als het op geld aankomt geeft het rijk nog niet thuis en is dit het ‘nog net niet’. Dan zeg ik: kom op rijksoverheid, trek dan ook de portemonnee.” 

Groothengel hoopt dat het Nedersaksisch uiteindelijk wel net zo’n grote rol mag gaan spelen in Nederland als het Fries. De Bornenaar is al tientallen jaren pleitbezorger van het Nedersaksisch. Hij was betrokken bij het maken van de Twentse biebelvertaling en was eerder ook streekconsulent. Het gaat hem aan het hart dat het spreken van het Nedersaksisch bij de jonge garde steeds meer in onbruik raakt en de taal dreigt uit te sterven.

Taal als kathedraal 

,,Je kunt je afvragen: waarom moet het Nedersaksisch die status van landstaal krijgen. Ik ben geneigd te vragen: waarom niet? Het Nedersaksisch is ouder dan het Nederlands. Het heeft een ontwikkeling doorgemaakt van eeuwen. Hoe een taal gebruikt wordt, zegt iets over de identiteit van de mensen. Ik vergelijk een taal met een monumentaal gebouw. Neem Paleis Soestdijk. Als de Koning er niet meer woont, zetten we er ook geen bulldozer tegenaan. We vinden het paleis het waard om gekoesterd te worden. Voor mij is een taal als een kathedraal. Daar zet je geen bulldozer voor.”

Al in 2007 is in Den Haag een verzoek ingediend om het Nedersaksisch bij de Raad voor Europa in Straatsburg voor te dragen, maar het ministerie van Binnenlandse Zaken weigerde medewerking. Het voldeed aan de voorwaarden, maar de erkenning van het Fries was een schrikbeeld geworden. Het heeft het rijk vele miljoenen gekost. In 2013 werd in de Tweede Kamer een motie van CDA en PvdA ingediend om onderzoek te doen naar eventuele extra kosten en regelgeving verworpen.

Quote

Voor mij is een taal is een kathedraal. Daar zet je geen bulldozer voor

Achter de schermen hebben de pleitbezorgers van het Nedersaksisch en de ambtelijke top op het ministerie elkaar nu toch gevonden. Groothengel hoopt dat  er hoe dan ook wel wat extra geld komt voor taalprojecten en promotieacties. ,,Ik verwacht dat deze status de taal toch wat meer body geeft om er in het onderwijs wat meer mee te gaan doen. Of in de muziek. Of andere projecten die positieve aandacht kunnen geven aan de taal."

Volledig scherm
In Nederland wordt het Nedersaksisch gesproken in provincies © AD