ANP XTRA
Volledig scherm
© ANP XTRA

Overal om ons heen is informatie, hoe weten we of die betrouwbaar is?

Donders WondersWe worden overladen met gegevens en meningen. Het nieuws op televisie, de trillende notificaties van je telefoon, en het geklets dat je hoorde in het café. Het is een trein aan informatie die niet lijkt te stoppen. Maar hoe vaak vragen we ons af of die informatie wel klopt?

Dit is een soort mentale sluiproute die prioriteit geeft aan dingen die beter beschikbaar zijn. Daarnaast laten sociale media per definitie content zien die – op basis van onze zoekgeschiedenis – past bij onze interesses en opvattingen. Dit leidt tot een confirmation bias, wat betekent dat alleen informatie wordt geselecteerd die past bij onze overtuigingen en interesses.

Veel mensen hebben valse overtuigingen, en al helemaal als je erg slim bent
We kunnen allemaal bevooroordeeld zijn. Je verwacht het misschien niet, maar slimme mensen zijn hier niet immuun voor. Mensen die als slimmer worden gezien zijn zelfs vaak minder goed in het herkennen van hun eigen vooroordelen en trappen in een zogenaamde ‘intelligentie-val’. Voor hen zijn denkfouten – zoals het zoeken naar bevestiging van je overtuiging – hardnekkiger, en ze worden sterker naarmate de tijd verstrijkt. Dit verklaart mogelijk waarom de doctor en briljante schrijver, Sir Arthur Conan Doyle, sterk geloofde in elfjes.

Hoe bepalen we dan of onze overtuigingen kloppen?
Het begint bij te begrijpen en te erkennen dát we allemaal bevooroordeeld kunnen zijn. Het is belangrijk om te accepteren dat er niet één enkele waarheid is en dat we altijd open moeten staan voor verschillende bronnen van informatie. 

Daarnaast is het belangrijk om, hoe oncomfortabel ook, om te leren gaan met twijfelen aan jezelf – voordat je op zoek gaat naar bevestiging die mogelijk incorrect is. Deze manier van denken zou ons moeten leiden wanneer we sociale media gebruiken; een fantastische maar behoorlijk ongereguleerde bron van informatie.

In samenwerking met indebuurt Nijmegen

Nijmegen e.o.