Volledig scherm
© Jan Ruland van den Brink

De foto toont alleen dat wat zichtbaar is

Zo gezienEen foto is niet zomaar een foto, daar is over nagedacht. Fotograaf en fotodocent Tom Meerman legt uit wat je nog meer kunt zien in een foto.

In het landelijke Atelierweekend hielden veel kunstenaars open huis. Het publiek neemt kennis van de kunst, van de makers én van de plekken waar de inspiratie via transpiratie tot expressie komt, namelijk het atelier. Kunst zou het zonder woorden moeten kunnen stellen, maar een goed gesprek en een kijkje achter de schermen helpen wel om de diepere betekenissen van een kunstwerk te doorgronden.

Maakproces

Soms is het maakproces op zichzelf al een kunstwerk, als een soort van optreden. Bij zoiets als tekenen kunnen we ons nog wel voorstellen hoe dat gaat, maar verrassingen bij onderzoekende kunstenaars zijn ook niet uitgesloten.

André Bikker in Doesburg heeft voor zijn kunstvorm zelfs een eigen woord moeten maken. Hij noemt zijn werk gravuren. Zijn gravuurtechniek laat zich omschrijven als vlammenwerpen op panelen waarbij de zwarting van het verbrande hout de vervanging is van het zwarte potlood. Dat moet een stoere beleving zijn, werken met die jakkerende vlam uit de spuitende brandkop. En dan het lawaai dat zo een ding maakt. Je zult eroverheen moeten schreeuwen. 

Schroeiend hout

Vergeet ook niet de geur van het schroeiende hout. Die rook zal in je ogen prikken. Het kan ook nogal warm zijn als je zo werkt. Kortom, het is een vorm van kunst maken die bijna alle zintuigen prikkelt. Het eindresultaat, nadat de vlam is gedoofd, als het hout gekoeld is en met een vernislaag de verbrande toplaag is gefixeerd, is dan weer vooral een lust voor alleen het oog. Je moet de ontstaansgeschiedenis er daarna weer bij fantaseren.

Maar wat kan een fotograaf betekenen met zijn camera als alleen het zichtbare kan worden vastgelegd? Niks van de geur, de warmte, het geluid, de dynamiek van het branden wordt vastgelegd op een foto. Alleen een verzameling van de belangrijkste ingrediënten blijft over. Wat zien we: op een schildersezel staat de houten plaat waarop wordt gewerkt, André gebruikt een van zijn vele branders, de geconcentreerde blik van de kunstenaar en een voorbeeld van het eindresultaat achter hem aan de muur. En dan zien we een brandblusser klaar staan, voor het zeldzame geval dat het toch fout afloopt. Zo blijft het spannend.

De Gelderlander gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement. Reacties van mensen die de nickname anonymous, anoniem of een variant daarop voeren, worden niet geplaatst.