Kan ik nog wel op reis? En kan ik kosteloos mijn losse vliegticket of hotel annuleren?

ReizenNu het coronavirus om zich heen grijpt in Nederland, groeien de zorgen. Hier beantwoorden we je vragen over reizen. 

Ik heb een reis geboekt, moet ik gaan of niet?
Het is een vraag die iedere vakantieganger op dit moment bezighoudt en er is geen vraag die nu lastiger te beantwoorden is dan deze, zegt Mirjam Dresmé van de ANVR, de brancheorganisatie van reisorganisaties. ,,Iedereen wil horen ja of nee, maar het probleem is dat we gewoon niet weten hoe het virus zich ontwikkelt. Bovendien verandert de situatie ook nog eens met het uur.” 

Wie twijfelt kan volgens haar het beste contact opnemen met zijn reisorganisatie. Voor elke bestemming gelden andere situaties, bijvoorbeeld over hoe groot de kans is dat vluchten de komende weken worden gecanceld, waardoor je niet terug kunt. Maar een gouden regel is er in deze situatie niet, benadrukt Dresmé. ,,Het blijft een eigen beslissing.”

Ik zou volgende week vertrekken, kan ik annuleren?
Wie wil annuleren, kan dat natuurlijk altijd doen, roepen reisverzekeraars, financieel vergelijkers en reisorganisaties in koor. Maar als er geen negatief reisadvies is afgekondigd voor je reisbestemming en je besluit te annuleren, dan is dat voor eigen rekening. Als je hotel of luchtvaartmaatschappij geen kosteloze annulering aanbiedt, dan heb je eveneens pech. Als je geluk hebt, dan dekt je annuleringsverzekering een virusuitbraak of negatief reisadvies. Maar die kans lijkt klein, want de meeste verzekeraars sluiten dit uit.

Wat als er een negatief reisadvies is afgegeven voor je vakantiebestemming?
Als het ministerie van Buitenlandse Zaken code rood (‘niet reizen’) heeft afgegeven voor een gebied, dan komen reisorganisaties in actie. Ze bieden je de mogelijkheid om naar een andere bestemming te reizen of om op een later moment te gaan. Zie je dat niet zitten? Geen probleem, dan krijg je je geld terug. Bij code oranje (‘reis alleen als het noodzakelijk is’), wordt het een ander verhaal. Voor de uitbraak van het coronavirus deden reisorganisaties niet zo moeilijk over omboeken of annuleren, maar nu kijken reisorganisaties veel kritischer en kan het per situatie en per locatie verschillen. Een tegenvaller: vertrek je pas over een aantal weken naar een gebied waar net code rood is afgegeven, dan kun je niet kosteloos annuleren. De reisorganisaties houden het reisadvies nauwlettend in de gaten en zodra er geen belemmeringen zijn, gaat de reis ‘gewoon’ door.

Tekst loopt door onder de foto

Volledig scherm
© REUTERS

Kan ik bij een negatief reisadvies kosteloos mijn losse vliegticket of hotel annuleren?
Slecht nieuws als je alleen een los ticket (of los hotel) hebt geboekt. Dan krijg je je geld namelijk niet terug. ,,Ook niet als er code rood van kracht is”, vult Joyce Donat van de Consumentenbond aan. Alleen als de luchtvaartmaatschappij de vlucht zelf annuleert, dan krijg je je geld terug, een tegoedbon of kun je omboeken.

Valt het coronavirus onder de dekking van mijn annuleringsverzekering?
Die kans is vrij klein. De reden: het gros van de Nederlanders heeft een standaard annuleringsverzekering en die standaardpolis dekt helaas alleen gebeurtenissen die van persoonlijke aard zijn, zoals overlijden of ziekte (van een naaste). Slechts een handjevol reisverzekeraars (zie hier welke verzekeraars) heeft een uitgebreide verzekering die code oranje of rood vergoedt. De kans is dus erg groot dat je verzekering niets uitkeert bij annulering, waarschuwt Bas Knopperts van Independer. Zijn tip: mocht je een reis willen boeken, check dan de dekking van je reis- en annuleringsverzekering. Overigens kennen ook de uitgebreide varianten ‘kleine lettertjes’: zo keert de annulering niet uit als tijdens het boeken van je reis al corona was uitgebroken op je reisbestemming. En de annuleringsverzekering moet binnen een week na het boeken van de reis zijn afgesloten.

Krijg ik met het inreisverbod van de VS  mijn geld terug?
Er is geen negatief reisverbod van kracht en dus kunnen reisorganisaties en luchtvaartmaatschappijen zelf beslissen hoe ze ermee omgaan. De voorzitter van de brancheorganisatie ANVR, Frank Oostdam,  benadrukte dat er geen recht is om kosteloos te annuleren. ,,Er is een kwestie van overmacht en in dat soort situaties moeten beide partijen risico’s en kosten delen", luidt zijn boodschap. Zijn advies is om contact op te nemen met de reisorganisatie om te kijken wat er geregeld kan worden. Denk dan aan het omboeken van de vlucht naar een ander moment, of naar een andere bestemming.

Ik ben op reis en wil eerder naar huis vanwege corona, wat moet ik doen?
Als je al op reis bent en het reisadvies net is veranderd in code rood, dan moet de reisorganisator hulp en bijstand bieden. Alles wat in een pakketreis zit (vlucht én accommodatie) dient de touroperator te regelen. Voor wie zelf een los ticket en hotel heeft geboekt, geldt dat hij de kosten voor het annuleren zelf moet betalen of misschien kan claimen op zijn reisverzekering. Dat geldt ook voor alle kosten die gemaakt zijn als je ergens noodgedwongen langer moet blijven. Als er geen negatief reisadvies is maar je wilt gewoon naar huis, dan komen alle kosten voor eigen rekening.

Lees ook: hoe herken je de symptomen en wat kun je doen om besmetting te voorkomen?

Worden extra kosten die je in het buitenland maakt als gevolg van het coronavirus vergoed?
De brancheorganisatie ANVR beloofde eerst dat reisorganisaties de eerste drie (extra) overnachtingen voor hun rekening zouden nemen, mocht je langer moeten blijven, bijvoorbeeld omdat het hotel in quarantaine is geplaatst. Maar die regel heeft de ANVR onlangs geschrapt. Alle kosten komen nu voor eigen rekening. Uitzondering is: zit je in een quarantainehotel en ben je ziek, dan dekt de reisverzekering de extra kosten, zoals extra terugreiskosten en extra verblijfskosten. Een reisverzekering met een dekking ‘geneeskundige of medische kosten’ vergoedt bovendien extra medische kosten die worden gemaakt boven het Nederlandse tarief. De kosten tot het Nederlandse tarief worden vergoed door de zorgverzekering. Als je die uitgebreide (medische) dekking niet hebt, dan komt het bedrag dat boven de vergoeding van je basisverzekering uitkomt voor eigen rekening.

Wat als een reisorganisatie of luchtvaartmaatschappij in financiële problemen komt door coronavirus?
Reisorganisaties zien het aantal nieuwe boekingen hard teruglopen en sommige organisaties moeten extra kosten maken vanwege de afkondiging van code oranje én code rood door het ministerie van Buitenlandse Zaken. Tientallen organisaties hebben al werktijdverkorting aangevraagd (en gekregen). Ondenkbaar dat er een of meerdere organisaties in financiële problemen komen, is het niet, zeggen verschillende experts. Mocht een organisatie omvallen, dan hoeft de reiziger die daar een pakketreis heeft geboekt zich weinig zorgen te maken. Bij een faillissement springt de Stichting Garantiefonds Reisgelden (SGR) bij en die vakantiegangers zijn dan ‘gered’. Zij krijgen hun geld terug óf kunnen hun reis omboeken. Als ze onderweg zijn, krijgen ze hulp en bijstand. Die bescherming is echter niet weggelegd voor een reiziger die een los ticket (of hotel) heeft geboekt. Als bijvoorbeeld luchtvaartmaatschappij Norwegian morgen in financiële problemen komt, dan kunnen passagiers nergens aanspraak op maken.

Misschien beter om toch maar even te wachten met het boeken van je reis voor de zomervakantie?
Vanwege alle coronaperikelen zijn reisorganisaties aan het stunten met prijzen. Zo kun je voor minder dan 400 euro een reis boeken van 9 dagen met een vlucht en hotel in Brazilië. Of het verstandig is om dat te doen, dat moet iedereen natuurlijk zelf beslissen. Het advies van reisorganisaties aan klanten is om zich voordat zij op reis gaan, goed te informeren over de plek van bestemming én de website van het ministerie van Buitenlandse Zaken daarvoor in de gaten te houden. Knopperts van Independer: ,,Slim is om bij het boeken goed te kijken naar de voorwaarden van je reis- en annuleringsverzekering en eventueel te kiezen voor een uitgebreide dekking waarop een negatief reisadvies is gedekt.” Let op: weinig verzekeraars bieden een dergelijke dekking aan en bovendien geldt dat de verzekering moet zijn afgesloten voordat het negatieve reisadvies werd bekendgemaakt.

Bekijk hieronder al onze video’s over het coronavirus: