Volledig scherm
© Robert Hoetink

Schone biobrandstof is een fabel

Benzine en diesel die wordt aangelengd met palm-, soja- of koolzaadolie heette schoner te zijn dan 'gewone' benzines. Dit is een fabel, zeggen milieudeskundigen. Op termijn wil ook de EU weer af van het bijmengen van biobrandstoffen. Toch geeft de industrie zich niet zomaar gewonnen.

Volledig scherm
© AFP

Terwijl de consument steeds alerter wordt op palmolievrije producten, tankt menige automobilist diesel of benzine, waaraan palmolie is toegevoegd. Volgend jaar moet al 10 procent van de benzine en diesel in de EU 'bio' zijn, om het klimaat te redden. Nu is dat 8 procent.

Automobilisten zijn samen goed voor 51 procent van de Europese palmolieconsumptie. ,,Dat gaat over veel grotere hoeveelheden dan wat in voeding zit. Maar mensen weten het niet’’, zegt expert Laura Buffet van de organisatie Transport & Environment (T&E).

Meer uitstoot

De productie van biobrandstof is energie-intensief en deze brandstoffen zorgen juist voor méér CO2-uitstoot. Voor de teelt van biobrandstof is grond nodig die niet naar voedselproductie gaat - waar ook steeds meer grond voor nodig is. Resultaat: meer ontbossing en dus meer uitstoot. Zo ging de laatste drie jaar zo'n 130.000 hectare regenwoud tegen de vlakte in Indonesië. Funest voor de biodiversiteit.

Vooral palmolie in biodiesel is een probleem. Een onderzoek van de Europese Commissie wees uit dat diesel met palmolie drie keer meer schade veroorzaakt dan 'gewone' fossiele diesel. Brandstof met soja-olie is twee keer schadelijker. Ook koolzaadolie heeft een negatievere impact dan fossiele brandstof. In totaal zouden biobrandstoffen de CO2-uitstoot van de transportsector zelfs met 4 procent doen stijgen, vergelijkbaar met 12 miljoen auto's extra op de weg.

Voor de EU was dit een eyeopener. Brussel kwam vorig jaar terug op het besluit om jaarlijks meer biobrandstof bij te mengen. De meest vervuilende biobrandstoffen zullen vanaf 2023 worden afgebouwd. De Europese Commissie erkent de schadelijke rol van palmolie en heft de verplichting op om steeds meer bij te mengen.

Mijlpaal

Buffet spreekt van 'een mijlpaal', die toont dat Brussel de bezwaren van deskundigen en de zorgen van 600.000 Europeanen die een petitie ondertekenden, serieus neemt. Toch zijn de groene organisaties niet blij met het nieuwe voorstel. Onder druk van de biobrandstoffenlobby zijn er uitzonderingen voorzien waardoor alles mogelijk bij het oude blijft. Zo mag palmolie nog wel in diesel, als die is geproduceerd op kleine plantages of op grond die eerst niet werd gebruikt.

Dat zijn volgens T&E 'wel erg doorzichtige achterdeurtjes'. Ook staat in het voorstel niets over soja-olie. ,,Dit garandeert dus niet dat biobrandstoffen niet meer in onze tank terechtkomen.’’

Het Nederlandse Milieudefensie legt de verantwoordelijkheid voor een beter milieu ook bij de automobilisten zelf: ,,Oplossingen voor schoner vervoer liggen vooral in minder vervoer. Als we minder autorijden, minder vliegen, minder met grondstoffen slepen, hebben we minder brandstoffen nodig.’’