De oude boerderij aan de Pastoriestraat in Velp
Volledig scherm
De oude boerderij aan de Pastoriestraat in Velp © Ed van Alem

Door brand verwoest monumentaal huis komt helemaal terug, maar... verliest zijn status

VELP - Het dorp Velp is een monumentaal pand armer. De oude boerderij aan de Pastoriestraat blijkt door de brand, afgelopen september, onherstelbaar beschadigd. Het moet dus opnieuw gebouwd worden. De gemeente Grave eist dat de nieuwbouw er hetzelfde uit gaat zien als het oude pand. En dat mag ze eisen.

Nog geen jaar geleden stond de oude boerderij in Velp te koop: een 169 oud huis, met rieten dak, gemeentelijk monument, en hagelwitte muren.

Een jaar later is de boerderij omringd door grote hekken. Het dak is verdwenen. De glazen ramen zijn vervangen door luchtige gaten en de muren zijn zwart van het roet.

Verkocht is het nooit.

Te zwaar beschadigd

De brand op 27 september 2019 heeft niets heel gelaten van de boerderij. De vlammen kwamen in het holst van de nacht uit het dak. De brandweer kon voorkomen dat het vuur oversloeg naar andere woningen, maar het huis was niet meer te redden.

Door de zware schade is ook nooit ontdekt hoe de brand is ontstaan. Het was te gevaarlijk voor de politie om sporenonderzoek te doen. ,,Er is dus geen technisch bewijs van mogelijke brandstichting, maar we houden hier nog wel rekening mee’’, liet een woordvoerder van de politie destijds weten.

Geen monumentale status meer

Een half jaar later is door het college van burgemeester en wethouders besloten om op de Pastoriestraat 17 een nieuw pand neer te zetten. In samenspraak met de eigenaar. Er is te weinig van de oude boerderij over om te herstellen. Hierdoor verliest het huis ook zijn monumentale status. Er komt immers een geheel nieuw gebouw te staan.

Maar wel onder strikte voorwaarden: de nieuwe boerderij moet op gebied van ‘maatvoering, massa en uitstraling overeenkomstig zijn met het pand dat verloren is gegaan’. Oftewel, het nieuwe gebouw moet zo identiek mogelijk zijn aan de boerderij die er tot een half jaar geleden nog stond. Niet groter, niet hoger en geen dakpannen op het dak.

Mag dat wel? Ja.

Het is niet gebruikelijk dat de gemeente deze eisen mag stellen. Toch is dit een uitzondering. Oud Velp, waar het huis zich bevindt, is een beschermd dorpsgezicht. Door het pand in ere te herstellen blijft het historische karakter en de historische structuur van het dorp bewaard.

Een nieuwbouwhuis kan dit niet garanderen. Hierom krijgt de architect dus weinig speling en moeten de bouwtekeningen goedgekeurd worden door de gemeente. Dit betekent trouwens niet dat Grave gaat meebetalen aan de nieuwbouw. Die komt geheel op kosten van de eigenaar en mogelijk de verzekering. 

Wanneer de werkzaamheden aan de nieuwe boerderij gaan beginnen is nog niet bekend.

De woning in Velp werd volledig verwoest.
Volledig scherm
De woning in Velp werd volledig verwoest. © SK-Media

Maasland