Volledig scherm
Westerbeek: 18-12-2017; DG_fotoJos Verstraten met zijn zoon Lukas. Foto: Ed van Alem © Ed van Alem

‘We zullen als boeren ons eigen verhaal moeten vertellen’

WESTERBEEK -  Boeren in Brabant zullen vooral hun eigen verhaal moeten blijven vertellen. Dat zegt Jos Verstraten, voorzitter van de ZLTO afdeling Sint Anthonis. Verstraten blikt terug op 2017, waarin hij en zijn collega's doorlopend slecht in het nieuws zijn geweest.

Verstraten heeft net vijftien koeien op transport gezet. Ze worden geëxporteerd naar Spanje. ,,Goede zaak’’, vindt de melkveehouder uit Westerbeek. ,,Dat scheelt weer een paar koeien die te vroeg naar het slachthuis gebracht moeten worden.’’ Verstraten verwijst daarmee naar de verplichte krimp van de Nederlandse veestapel met 150.000 melkveekoeien.

Verstraten (53) zit met gemengde gevoelens. ,,In financieel opzicht was 2017 een goed jaar. De opbrengsten zijn goed omdat het een vruchtbaar jaar was. Ook de melkprijs is flink aangetrokken. Dat komt omdat de prijs van melk niet in Nederland wordt bepaald. Doordat de vraag wereldwijd is aangetrokken Van de totale melkproductie wordt 70 procent geëxporteerd.’’

Motivatie

En toch, weet Verstraten als voorzitter van de ZLTO afdeling Sint Anthonis, is de stemming binnen de sector maar matig. Boeren worden als criminelen afgeschilderd. Mestfraude, fipronil, iedereen wordt over één kam geschoren. ,,Bij sommige collega’s is de motivatie om met het bedrijf door te gaan ver te zoeken. Ik denk dat over 5 jaar 30 procent van de boeren is gestopt. Er zijn boeren die er mee ophouden omdat er bij het bereiken van de pensioenleeftijd geen opvolging is. Er zijn zelfs boeren die het moment van stoppen naar voren halen, omdat men geen perspectief meer ziet. Ze hebben geen motivatie meer. Ze gaan dan liever nog een aantal jaren ander werk doen.’’

Quote

Bij sommige collega’s is de motivatie om met het bedrijf door te gaan ver te zoeken

Jos Verstraten

Zelf heeft hij er geen last van. Hij heeft een goed lopend melkveebedrijf met zo’n 125 koeien, plezier in zijn werk en met zijn zoon Lucas van 22 jaar een beoogd opvolger. ,,Maar ik zie het bij de collega’s om me heen.’’

Imago

Volledig scherm
Jos Verstraten. Foto: Ed van Alem © Ed van Alem

Volgens Verstraten is het imago van de Nederlands boer goed, maar wordt er altijd negatief geschreven. ,,Het gedoe er omheen, de manier waarop we in de media worden afgeschilderd. Natuurlijk gebeuren er dingen die niet door de beugel kunnen, maar dan geldt dat nog niet voor iedereen. Boeren zijn ook bezig met het creëren van nieuwe natuur. Wij hebben veel te bieden. Producent van voedsel, energie, recreatie, bieden van kinderopvang, zorgboerderij, landschapsonderhoud. In internationaal perspectief doen Nederlandse boeren het goed. Een boer heb je minstens drie keer per dag nodig. Als boer ben je altijd overtuigd dat je het goed doet. Maar als je doorlopend te horen krijgt dat je het niet goed doet, wordt de zin om er mee door te gaan vanzelf minder.’’

De maatregelen die getroffen worden door de provincie Noord-Brabant vallen volgens Verstraten niet goed. Hij doelt op de maatregelen om de uitstoot van ammoniak terug te dringen. Gestelde doelen zouden in 2028 gehaald moeten worden, maar daar werd 2022 van gemaakt. ,,We kregen te horen dat er geen vertrouwen was in de maatregelen die getroffen werden om de ammoniakuitstoot te verminderen. Wat dat betreft was voor veel boeren 7 juli van dit jaar D-Day, de dag dat het vervroegen van de deadline werd vastgesteld.’’

Industrie

Volledig scherm
Foto: Ed van Alem © Ed van Alem

,,De afspraak die er was, was een inspanningsverplichting. Die inspanningen werden wel gedaan, alleen was er geen meetbaar resultaat te zien. Er was geen vermindering in uitstoot te meten. Dan moet je je afvragen hoe dat kan. Er zijn nu onderzoekers die stellen dat dat komt doordat er minder zware industrie is. Dat klinkt misschien heel technisch, maar ammoniak reageert met zwavel. Als er minder zwavel is, blijft er dus meer ammoniak over’’, legt Verstraten de theorie uit.

De manier waarop de mening over boeren wordt gevormd, lijkt volgens Jos Verstraten op een heksenjacht. ,,Kennelijk hebben mensen dat nodig. Vroeger waren mensen op zoek naar vrouwen die ze op de brandstapel konden zetten. Nu zijn het de boeren, buitenlanders of de Zwarte Pieten. Als er maar een groep mensen is waar ze zich op kunnen richten. Mensen zijn geneigd om enorm te polariseren.’’

Vakantie

,,Ik ben op zich niet tegen het verkleinen van de veestapel. Als de samenleving vindt dat er minder dieren moeten zijn, dan komen er minder dieren. Maar is het zo dat we gelukkiger worden als er 300.000 koeien in plaats van 400.000 koeien zijn? Is de lucht dan schoner? De gevolgen voor de volksgezondheid zijn relatief. Iedereen roept dat er minder dieren moeten zijn, omdat dat beter zou zijn. Maar we gaan met zijn allen wel steeds vaker en steeds verder met het vliegtuig op vakantie. Dat accepteren we wel. Omdat ons dat nu eenmaal beter uitkomt. Niemand heeft een vliegvakantie nodig, maar iedereen moet eten. En met zijn allen het vlees laten staan, doen we ook niet. Als je echt C02 wil reduceren, moet je heel veel dingen anders gaan doen, maar dan ga je zagen aan de poten van de verworven welvaart. Er kunnen auto’s gemaakt worden die 20 jaar meegaan. Maar toch willen we, en kopen we, iedere paar jaar een nieuwe auto. Kleding kan veel duurzamer zijn. Maar als dat gebeurt, wordt er veel minder verkocht. Vergeet niet dat alles dat wordt gemaakt energie kost.’’

Verstraten denkt dat 2018 voor de boeren alleen maar slechter kan gaan. ,,Financieel was 2017 goed, het is maar de vraag of dat nog een jaar zo is. wij hebben altijd met schommelingen te maken. En als je het hebt over stigmatiseren, hebben we de bodem al bereikt? Ik denk dat het nog wel even zal dooretteren. We zullen als boeren ons eigen verhaal moeten blijven vertellen.’’

De Gelderlander gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement. Reacties van mensen die de nickname anonymous, anoniem of een variant daarop voeren, worden niet geplaatst.
  1. Filmmaker Daan logeerde bij een kloosterorde en praatte over het celibaat: ‘Ze waren er zo open over’
    PREMIUM

    Filmmaker Daan logeerde bij een kloosteror­de en praatte over het celibaat: ‘Ze waren er zo open over’

    SINT AGATHA / OOIJ - Op jonge leeftijd kozen de kloosterlingen van de Kruisheren in Sint Agatha voor het celibaat: een leven zonder seks of liefdesrelatie. Voor de camera van documentairemaker Daan Jongbloed (1984) uit Ooij deelden ze gedachten die ze hun leven lang onbesproken hebben gelaten. Op het Nederlands Film Festival gaat zijn documentaire in première: ‘Celibaat’. Monoloog van de maker die buiten beeld blijft.

Maasland