Volledig scherm
De laatste dag van de Vierdaagse. © Bert Beelen

Extra aandacht voor Operatie Market Garden tijdens de Vierdaagse

NIJMEGEN - Onderweg tijdens de marsdagen van de Vierdaagse is er dit jaar extra aandacht voor de operatie Market Garden, 75 jaar geleden. Wandelaars krijgen zo een vooruitblik op de grootschalige herdenking in het najaar.

De Vierdaagse schenkt dit jaar extra aandacht aan het 75-jarig jubileum van Market Garden. De Nijmeegse wandelorganisatie wil 75 jaar na dato de wandelaars extra wijzen op onder meer de monumenten onderweg, die verwijzen naar  de militaire operatie van de geallieerden uit september 1944. De Vierdaagse werkt daarbij nauw samen met de belangrijke sponsor vfonds, het Nationaal Fonds voor Vrede, Vrijheid en Veteranenzorg.

De Oversteek

Zo is stadsbrug De Oversteek die het legioen op de eerste marsdag passeert, een indrukwekkende herinnering aan de Amerikanen die op 20 september 1944 in kleine boten de Waal overstaken onder zwaar Duits vuur. 48 militairen kwamen daarbij om het leven en dat wordt sinds 2014 dagelijks herdacht met een Sunset March bij zonsondergang. 

In de Vierdaagseweek, op maandagavond 15 juli, is er een speciale Sunset March. De deelnemers verzamelen bij het monument aan de Oosterhoutse dijk voor een groepsfoto. Normaal is het monument het eindpunt. De bezoekers krijgen zo meteen de gelegenheid om het bij daglicht te zien. De deelnemers lopen vervolgens over de stadsbrug naar het gebruikelijke startpunt aan de overkant en marcheren dan weer terug. Telkens als zij één van de 48 straatlantaarns passeren, gaat die aan. Voor de gelegenheid klinkt er ook stemmige muziek en de Last Post en wordt een krans gelegd. Er doen in ieder geval militairen uit de Verenigde Staten, Groot-Brittannië, Duitsland, Frankrijk en Nederland mee. Verder heeft ook de douane aangegeven mee te lopen. Ook burgers zijn er die avond bij. 

Canadees Tony Barbaro

Ook andere plaatsen op de Vierdaagseroute hebben monumenten die naar Market Garden verwijzen. Zo is er in Mook het informatiepaneel van de 22-jarige Canadees Tony Barbaro, die verdronk bij het bouwen van de Baileybrug over de Maas, omdat hij de twee beschikbare zwemvesten aan zijn kameraden gaf. Op Klein-Amerika in Groesbeek is een replica te vinden van een Waco Glider, het zweefvliegtuig dat wordt gebruikt om manschappen en materieel te droppen.

Er is in aanloop naar de 103de editie van de Vierdaagse zelfs gekeken of de route voor de deelnemers aan de 50 kilometer op de eerste dag via Driel zou kunnen lopen, om ook de Poolse geallieerden een plek te geven in de Vierdaagse. Dat bleek niet haalbaar: de lus van ruim 12 kilometer zou te groot worden.  Bij Driel werd hard gevochten door de Poolse Parachutistenbrigade onder leiding van generaal Sosabowski. De Polen werden lange tijd als zondebok aangewezen voor het mislukken van Market Garden maar later kwam eerherstel. In 2005 kreeg Sosabowski alsnog postuum de Militaire Willems-Orde. 

Pas na Vierdaagse aan slag met Market Garden

Enkele gemeenten zijn verrast door het thema. Wijchen gaat een aantal Market Garden-locaties markeren, maar dat gebeurt pas na de Vierdaagse. De gemeente wil er op 11 september mee klaar zijn. ,,Nu nog fysiek iets aangeven, is niet meer haalbaar”, zegt een woordvoerster. Wel wil ze via plaatselijke media, de eigen website en  social media duidelijk maken welke oorlogsplekken de lopers passeren.

Beuningen schenkt geen aandacht aan Market Garden, omdat die gemeente nauwelijks is geraakt. Beuningen staat pas volgend jaar volop stil bij 75 jaar bevrijding.  

De Gelderlander gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement. Reacties van mensen die de nickname anonymous, anoniem of een variant daarop voeren, worden niet geplaatst.

In samenwerking met indebuurt Nijmegen

Nijmegen e.o.