Volledig scherm
Turkse moeders Vesik Macit (rechts) en Semra Saruhan (tweede van rechts) lezen voor in de bibliotheek. © Foto Raphael Drent

Voorlezen in het Turks moet taalachterstanden tegengaan

TIEL - Kinderen met een Turkse achtergrond voorlezen in het Turks, om daarmee ook de Nederlandse taal vaardiger te worden. Het klinkt misschien gek, maar in Tiel experimenteert de bibliotheek met deze werkwijze.

Iedere eerste maandag van de maand komen enkele Turkse moeders en oma’s samen in de bibliotheek van cultuurgebouw Zinder, met bijvoorbeeld de Turkse vertaling van Rupsje Nooitgenoeg, om voor te lezen aan kinderen van van vier tot acht jaar oud. 

Ondergeschoven kindje

,,Vroeger hamerden we in scholen enkel op de Nederlandse taal. ‘Hier wordt alleen Nederlands gesproken’ werd zonder pardon gezegd tegen buitenlandse ouders’’, legt activiteitenprogrammeur Renate Olthof uit. ,,Uit onderzoek blijkt echter dat tweetaligheid enorm kan bijdragen aan de ontwikkeling van taal in het algemeen. De moedertaal moet niet langer een ondergeschoven kindje zijn.’’

Een van de moeders die vanaf het begin al voorleest, is de Tielse Semra Saruhan. ,,We krijgen nu een generatie Turks-Nederlandse kinderen, die de Turkse taal niet meer ‘standaard’ goed beheersen’’, legt Saruhan uit. ,,Hun ouders zijn vrijwel allemaal in Nederland geboren. Vroeger - toen ik zelf in Nederland opgroeide - was het nog zo dat Nederlands het probleem vormde voor Turkse kinderen. Dat is nu eerder andersom.’’

Steeds minder goed Turks

Vesik Macit, ook voorleesmoeder in de bibliotheek, kan de woorden van Saruhan enkel beamen. ,,Op vakantie in Turkije wordt dat pijnlijk duidelijk. Veel kinderen hebben dan moeite om gewoon een gesprek aan te knopen met bijvoorbeeld hun Turkse opa, oma, oom of tante. En dat is pijnlijk. Want in Nederland worden de kinderen als Turken gezien, maar in Turkije juist als Nederlanders.’’

Het tweetal adviseert daarom Turks-Nederlandse ouders om vooral ook zo nu en dan goed Turks met hun kinderen te praten. ,,Want met alleen die paar weken Turkije in de zomer redden ze het niet, terwijl het een verrijking voor hun taal kan zijn’’, vindt Macit. Saruhan voegt daaraan toe: ,,Maar waak er wel voor dat het geen mengelmoes tussen Turks en Nederlands wordt. Daar heeft niemand wat aan.’’

Activiteitenbegeleider Renate Olthof is blij met de inzet van haar Turkse voorleesmoeders. ,,We boden het ook aan in het Pools en Marokkaans. Helaas is dat niet van de grond gekomen.’’ Toch hoopt Saruhan dat het aantal aanmeldingen groeit. ,,We hopen op meer bekendheid bij de mensen. En met de bibliotheek als locatie, hopen we de gezinnen ook gelijk kennis te laten maken met literatuur in het algemeen. Win-win dus.’’

Rivierenland