Waarom kopen we in de toekomst ‘licht’ in plaats van lampen?

VIDEOIn dit college van de Universiteit van Nederland schetst econometrist Elisa Achterberg een beeld van de nabije toekomst waarin we niet langer lampen zullen kopen maar de dienst ‘licht’. Een beeld waarbij we niet langer exclusief gebruik maken van de lineaire economie maar meer richting de circulaire economie zullen gaan.

Op het moment bevinden we ons nog in een lineaire economie. Hier delven we volop (fossiele) grondstoffen en maken we zo snel en goedkoop mogelijk producten die we verkopen aan consumenten waarna deze vervolgens weer op de vuilnisbelt belanden. En dat is heel gek: grondstoffen zijn namelijk niet onuitputtelijk. We hebben dus een ander soort economie nodig, aldus Elisa Achterberg van de Erasmus Universiteit Rotterdam. 

Hiervoor kan de circulaire economie een oplossing zijn: een economisch model dat is ontworpen om het functioneren van het ecosysteem en menselijk welzijn te maximaliseren. In een perfect circulaire economie gebruiken we alleen nog maar hernieuwbare grondstoffen, laten we materialen oneindig circuleren en ontstaat er geen afval meer.

Recyclen is in dit systeem belangrijk. Maar alleen hergebruiken en recyclen is niet genoeg: producten moeten ook langer meegaan en we moeten de hoeveelheid grondstoffen die we voor het product nodig hebben, drastisch verminderen.

Verantwoordelijkheid

Bij deze circulaire economie hoort een nieuw bedrijfsmodel: de verschuiving van bezit naar gebruik. Een voorbeeld hiervan is dat je in plaats van een lamp te kopen alleen de dienst licht van een bedrijf koopt. Dit zou betekenen dat het bedrijf verantwoordelijk wordt voor de verlichting van jouw huis. Op deze manier geef je het bedrijf de verantwoordelijkheid voor het onderhoud en de reparatie van de lampen. Hierdoor zal het bedrijf ontwerpen gaan maken voor een langere levensduur en makkelijke reparatie.

Volledig scherm
© Thinkstock

Resultaat? Er ontstaat een financiële prikkel voor duurzaamheid in plaats van uitputting. En dit principe kun je toepassen op allerlei andere producten. Licht kopen in plaats van lampen is een essentiële verandering in het verdienmodel zoals we dat nu kennen. 

  1. Zoektocht naar buitenaards leven: zo vind je een alien
    Video

    Zoektocht naar buiten­aards leven: zo vind je een alien

    Al jaren fantaseren ze in Hollywood over de mogelijkheid dat er buitenaards leven bestaat. En wij fantaseren natuurlijk uitbundig met ze mee! Want het kan toch bijna niet dat er in die oneindige hoeveelheid planeten en sterren in ons heelal maar één intelligent soort wezen bestaat? De vraag is alleen: waar begin je met zoeken? Sterrenkundige Lucas Ellerbroek (Universiteit van Amsterdam) neemt je in zijn college mee op zoektocht.