Volledig scherm
Appeltaart gesprek bij de familie Van Riel in Wijchen © Bert Beelen

Appeltaartgesprekken in Wijchen om tot forse energiebesparing te komen

WIJCHEN - De gemeente Wijchen wil haar inwoners aanmoedigen hun woning te verduurzamen. Daarom is er het appeltaartgesprek. Buren en een energieadviseur schuiven aan.

In Wijchen is een reeks van tien appeltaartgesprekken hiermee afgetrapt. De gesprekken worden gevoerd omdat Wijchen in 2040 energieneutraal wil zijn.

Een gemeentewoordvoerder geeft verder aan dat Wijchen bewustwording wil creëren over energiebesparing, zodat particuliere huiseigenaren van bestaande woningen worden verleid tot het nemen van energiemaatregelen. De gemeente biedt daarvoor een duurzaamheidslening aan. Nieuwbouwwoningen worden in de toekomst aardgasloos en energieneutraal gebouwd, in lijn met de nieuwe landelijke regelgeving.

Ook in Beuningen voert energieadviseur en bouwkundige Laurette Bulkens in opdracht van de gemeente appeltaartgesprekken.

Zaklamp en satéprikker

Quote

De vijverpomp die permanent aanstaat voor zeven vissen is een energievre­ter.

Laurette Bulkens

Gewapend met een zaklamp, allerhande isolatiemateriaal en een lange satéprikker (daar komen we nog op terug) betreedt energieadviseur en bouwkundige Laurette Bulkens het huis van het echtpaar Van Riel aan de Wijchense Kraayenberg. Dat stamt uit 1975, Roel en Marianne van Riel betrokken het vier jaar later. Ze willen van het gas af, en het huis zoveel mogelijk verduurzamen. ,,Puur uit milieuoverwegingen'', zegt Marianne van Riel (64).  

Het oog van haar man (65) viel in het gemeentehuis op een poster over het zogeheten appeltaartgesprek, waarbij een adviseur in opdracht van de gemeente Wijchen gratis een energiescan uitvoert. Vervolgens komt een aantal buren langs om, onder het genot van een stukje taart, al hun vragen over energiebesparing en verduurzaming af te vuren. De energieadviseur geeft op haar beurt advies en tips. 

Driedubbel glas

Het echtpaar Van Riel heeft in '79 al een goede start gemaakt door de muren te isoleren. Inmiddels is er ook drielaags glas, een aantal zonnepanelen en Van Riel is bezig zelf de zolder te isoleren. Er wordt sinds een paar maanden niet meer op gas maar op inductie gekookt. 

En dan nu een vloerverwarming? Of een warmtepomp? Bulkens en Van Riel hangen samen uit het raam om de dakplaten te inspecteren. Met haar zaklamp bestudeert de energieadviseur vervolgens het isolatiemateriaal in de bergruimtes. De energierekening wordt erbij gehaald. Wat verbruikt het echtpaar? Bulkens: ,,Een vijverpomp is bijvoorbeeld een energievreter.'' Van Riel: ,,Die pomp stond áltijd aan, voor zeven vissen. Maar nu is ie uit. Een paar weken al hoor, niet speciaal voor vanavond.'' Marianne van Riel, lachend: ,,Maar die vissen zijn hier wel geboren.'' 

40 graden

Belangrijkste tip: de cv-ketel staat nu op 80 graden. En dat kan lager. Roel van Riel pakt de gebruiksaanwijzing van het apparaat erbij en draait de temperatuur terug naar 40 graden. ,,Als je dat twee winters probeert en je krijgt het comfortabel warm, dán is het rendabel een warmtepomp aan te schaffen.'' Dit alles dan wel in combinatie met een lage temperatuur verwarming. Bulkens benadrukt verder het belang van een goede ventilatie en het isoleren van kieren en aansluitingen.

Volledig scherm
Warmtemeting. © Bert Beelen

Een handvol buren meldt zich daarna, energierekeningen in de hand, en schuift aan. De verhalen lopen uiteen. De een heeft al 20 zonnepanelen op het dak en stelt vragen over infraroodpanelen, de ander staat nog in de isolatie-kinderschoenen en mijmert over de charme van ijsbloemen op de ramen. Thuiswonende kinderen lijken bepalend voor de hoogte van de energierekening. ,,Wij zijn met zijn tweeën. Maar mijn dochter is wel vaak thuis'', zegt een buurvrouw dan ook grijnzend om het bedrag te verantwoorden.

Satéprikker

Quote

Er moet een slag gemaakt worden op gebied van isolatie en verduurza­ming als we van het gas af willen

Vragen, uitleg en voorbeeldmaterialen vliegen over tafel. Over parels als spouwmuurisolatie,  dubbelglas, ledlampen, aminofoam (blijft zacht, even voelen), cv-ketels, warmtepompen, glaswol, pur en zonnepanelen. En die satéprikker voor de barbecue, die is volgens Bulkens dus ook héél handig om in een kier in de muur te duwen. Even zien hoe het gesteld is met de isolatie. Die -als het écht oud is- naar beneden kan zakken om te eindigen als een  zielig hoopje, in het ergste geval.

De buren, bijna allen gepensioneerd, denken nog even terug aan vervlogen tijden. Voordat mensen zich drukmaakten om isolatie, er nog gietijzeren ketels waren en je gewoon een trui aantrok als je het koud had. Niet meer van deze tijd.

A-label

Marianne van Riel: ,,In huizen uit jaren als die van ons is het toch bijna onmogelijk een A-label te krijgen. Er moet zóveel gebeuren.'' En dat kost geld. Doe zo lang mogelijk met je cv-ketel en isoleer in stapjes, adviseert Bulkens, die de frustratie begrijpt. ,,Er moet een slag gemaakt worden op gebied van isolatie en verduurzaming als we van het gas af willen. Een plan op wijkniveau zou mooi zijn.'' 

De buren gaan een nazorgtraject in. Bulkens blijft in contact, belt, mailt en geeft tips. Het echtpaar Van Riel vond het gesprek nuttig. ,,Voorlichting is belangrijk. We gaan het advies om twee winters uit te proberen 'met 40 graden' opvolgen.'' Maar die houtkachel, die blijft. En wellicht gaan de 7 vissen ook wel weer aan de pomp. 

De Gelderlander gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement. Reacties van mensen die de nickname anonymous, anoniem of een variant daarop voeren, worden niet geplaatst.

Maas en Waal